Oświetlenie i Sterowanie

Nawet najbardziej przemyślana domowa instalacja elektryczna może okazać się mało elastyczna, gdy przyjdzie nam sekcjonować obwody oświetleniowe pod kątem ciągle zmieniających się wymagań jej użytkowników. Czy jest sposób na uniwersalną instalację? Czy nowo podłączane np. lampy ogrodowe, muszą  wiązać się z przebudową zasilania? Zapoznajmy się z nową technologią komunikacji poprzez sieć zasilającą 230V, która może w łatwy sposób pomóc nam rozwiązać podobne kłopoty.

Nasze domowe instalacje elektryczne bardzo często ograniczają możliwości zmiany wystroju wnętrza bez dokonania radykalnych zmian w ich strukturze. Wymiana oświetlenia z np. żyrandola na lampy stojące może się okazać dużym wyzwaniem dla naszej instalacji, w której nie została przewidziana możliwości obsługi gniazd zasilających poprzez naścienne włączniki oświetlenia. Rozwiązaniem może być nowa technologia, która wykorzystuje domową sieć zasilającą jako medium komunikacyjne. Przecież jeżeli wszystkie nasze domowe urządzenia elektryczne podłączone są do tej samej sieci zasilającej, to dlaczego nie można byłoby jej używać do przesyłu informacji? Okazuje się, że to właśnie nasze domowe instalacje były od dłuższego czasu wyzwaniem technologicznym dla takich rozwiązań. Sprzęt AGD, telewizory, komputery, ściemniacze tyrystorowe dla żarówek – nasze domy są wręcz naszpikowane urządzeniami, które mogą potencjalnie zakłócić prawidłową komunikację z wykorzystaniem sieci zasilającej. Problem rozwiązał się wraz z szybkim rozwojem elektroniki. Mikroprocesorowe włączniki, które potrafią dobierać pasmo komunikacyjne na podstawie analizy poziomów zakłóceń w sieci, wyposażone w cyfrową korektę błędów są już dostępne w sprzedaży. Stosowany w nich protokół komunikacyjny LonWorks został sprawdzony na skomplikowanych aplikacjach automatyki w inteligentnych budynkach. W chwili obecnej około 95% domowych instalacji elektrycznych nie posiada żadnych elementów inteligentnego zarządzania. Fakt ten spowodowany jest głównie kosztami, które należy ponieść na instalację tego typu systemów. Przykładowo, rozpowszechniony w Europie system EIB wymaga poniesienia kosztów w granicach od 300 PLN w przeliczeniu na 1 m2 mieszkania, dlatego też liczba jego potencjalnych nabywców jest stosunkowo ograniczona. Dodatkowo systemy takie wymagają specjalnego okablowania, które w przypadku istniejącej domowej instalacji elektrycznej wiązałoby się z całkowitą jej przebudową. Wykorzystanie tej właśnie "istniejącej instalacji", jako sposobu komunikacji dla inteligentnych urządzeń, otwiera zupełnie nowe możliwości dla rozwoju inteligentnych domów i mieszkań. Technologia PLC (Power Line Communication) zapewni nam inteligentny dom przyszłości praktycznie bez żadnych nakładów początkowych – każde kupowane przez nas kolejne urządzenie domowe zgodne z komunikacją PLC będzie mogło rozszerzać jej funkcjonalność. Przykładową architekturę sieci PLC przedstawiono na ilustracji poniżej (źródło: Samsung HomeVita).

Pierwsze kompleksowe rozwiązania oparte na komunikacji PLC zostały już wprowadzone przez firmę Samsung – system  HomeVita opiera się na kolejnych urządzeniach domowych – AGD, TV, itp.
Wróćmy do naszej instalacji oświetleniowej – jak przyłączyć lampy ogrodowe do włączników wewnątrz budynku? Dodać okablowanie pionowe dla kolejnego włącznika w korytarzu? Zniszczyć nowo położoną tapetę? Już dzisiaj można zastosować produkt firmy Secyourit – inteligentne włączniki PLC. System Sienna składa się z 2 elementów: interfejsu włącznika i elementu wykonawczego. Interfejs dołączamy do naszego standardowego włącznika korytarzowego, natomiast element wykonawczy przyłączamy do oprawy oświetleniowej znajdującej się w odległym ogrodzie. Pozostaje jeszcze zgodny wybór adresów włącznika i elementu wykonawczego aby poprzez sieć 230V oprawa otrzymywała polecania włącz/wyłącz. Jeżeli będziemy chcieli mieć dostęp do naszego oświetlenia ogrodowego z kolejnego miejsca, np. garażu, dołączamy w nim kolejny włącznik Sienna z identycznymi ustawieniami adresowymi. Ustawienia grup adresowych nie wymagają zastosowania programowych narzędzi konfiguracyjnych - wystarczy wybrać zgodne kanały transmisyjne za pomocą przełącznika wielopozycyjnego umieszczonego na obudowie (patrz ilustracja poniżej)

Poniżej przedstawiono schematy porównujące instalację standardową i opartą na komunikacji PLC (źródło: Secyourit GmbH)

INSTALACJA TRADYCYJNA: 

INSTALACJA OPARTA O KOMUNIKACJĘ PLC:

Nasza pierwsza aplikacja PLC okazała się banalnie prosta – pozostaje tylko poczekać, aż na rynku pojawi się kolejne urządzenie PLC, z którym rozbudujemy nasz inteligentny dom. Może naszą lampę ogrodową będzie można połączyć z mechanizmem otwierania bramy wejściowej?