Oświetlenie i Sterowanie

Systemy sterowania oświetleniem bardzo często wymagają skomplikowanych zabiegów konfiguracyjnych, które wykonywane są przez wyspecjalizowany serwis. Najnowsze rozwiązanie firmy Philips, system Actilum, zostało całkowicie zintegrowane z oprawą oświetleniową i nie wymaga specjalistycznej konfiguracji. Przyjrzyjmy się nowemu pomysłowi, dzięki któremu sterowane oświetlenie może stać się proste i dostępne również dla osób, które nie posiadają doświadczenia w tym zakresie.

Odpowiedni dobór systemu sterującego i jego konfiguracja często jest kłopotliwy nie tylko dla użytkowników, ale również dla projektantów instalacji elektrycznej. Prawidłowo zaprojektowane instalacje sterujące wymagają właściwego doboru osprzętu stabilizacyjno-zapłonowego, sterowników i czujników. W zależności od funkcji pełnionej przez pomieszczenie, wymagana jest również konfiguracja rozruchowa parametrów sterownika i czujników (wymagane poziomy natężenia, czasy opóźnienia czujników ruchu, priorytety działania, itp.). Aby ułatwić stosowanie systemów sterujących dla mniej zaawansowanych użytkowników, firma Philips wprowadziła do sprzedaży zintegrowane z oprawami oświetleniowymi sterowniki Actilume. W przeciwieństwie do istniejących na rynku rozwiązań, konfiguracja Actilume opiera się głównie wyłącznie na wyborze fabrycznie zaprogramowanych „scenariuszy” oświetleniowych. Praktycznie wyeliminowane zostało ryzyko popełnienia błędów na poziomie projektowym, gdyż oprawa zawiera wszystkie niezbędne elementy sterownicze (sterownik i czujnik) wraz z fabrycznym okablowaniem. Głównym elementem systemu jest sterownik LCC1653, który dostarczany jest w komplecie z oprawami oświetleniowymi oznaczonymi symbolami Actilume i Master (oznaczenia „master” i „slave” oznaczają odpowiednio oprawę wyposażoną w sterownik i czujnik lub oprawę bez elementów sterowniczych, wyposażoną w wyjścia sterownicze stateczników DALI). Ilustracja poniżej przedstawia podstawowe elementy oprawy „master” - czujnik do zabudowy w oprawie i sterownik LLC1653.

Oprawy przystosowane do współpracy z systemem Actilume muszą być wyposażone w stateczniki DALI ( patrz artykuł Układy stabilizacyjno-zapłonowe dla świetlówek), jedna oprawa „master” pozwala na przyłączenie 9 opraw DALI „slave”. Sterownik LCC1653 umieszczony w oprawie „master” posiada dwa wyjścia dla opraw zgodnych z systemem DALI. Typowe połączenia opraw oświetleniowych „master” i „slave” wraz z podziałem na stronę okienną i stronę korytarza przedstawia ilustracja poniżej.

Podział wyjść sterownika na stronę „okienną” i „korytarzową” umożliwia zróżnicowanie poziomów ściemniania opraw oświetleniowych w zależności od udziału światła naturalnego w oświetleniu pomieszczenia. Ustawienia fabryczne dla trybów biurowych wprowadzają 30% różnicą pomiędzy strefą okna i korytarza.

W zależności od funkcji, które pełni pomieszczenie wymagane są różne sposoby działania opraw oświetleniowych. Oprawy Actilume posiadają 9 zaprogramowanych fabrycznie scenariuszy, które umożliwiają prawidłowe i komfortowe działanie opraw oświetleniowych dla najczęściej spotykanych aplikacji.

Do opisu scenariuszy oświetleniowych na ilustracji powyżej użyte zostały następujące oznaczenia:

Stan, w którym czujnik ruchu wykrywa obecność użytkownika w pomieszczeniu i utrzymuje włączone oprawy oświetleniowe.
Stan, w którym czujnik ruchu nie wykrywa obecności użytkownika w pomieszczeniu, ale oprawy są wciąż włączone przy aktywowanym timerze ich wyłączenia
Stan, w którym czujnik ruchu nie wykrywa obecności użytkownika w pomieszczeniu, ale oprawy są wciąż włączone z minimalnym strumieniem świetlnym i aktywowanym timerze ich wyłączenia
Stan, w którym czujnik ruchu nie wykrywa obecność użytkownika w pomieszczeniu i oprawy oświetleniowe są wyłączone
Tryb komfortowy
Przy dużej ilości światła naturalnego pojawienie się obecności w pomieszczeniu nie powoduje załączenia opraw oświetleniowych
Przy dużej ilości światła naturalnego (utrzymującą się min. 15 minut) oprawy oświetleniowe zostają wyłączone
“Ręczne” załączenie opraw oświetleniowych”

Użytkownik posiada możliwość wyboru poszczególnych scenariuszy za pomocą:

• Przycisk serwisowy w czujniku Actilume (czujnik jest wbudowany w korpus oprawy). Krótkie (< 3 sekundy) przyciśnięcie przycisku powoduje zmianę pomiędzy scenariuszem 1 i 2 (najczęściej stosowane tryby biurowe). Dłuższe przyciśnięcie przycisku (> 3 sekundy) ustala poziom referencyjny natężenia oświetlenia (wymagany przez użytkownika) równy poziomowi oświetlenia w chwili kalibracji

• Pilot IRT 8098, który posiada przyciski wywołujące scenariusz 1 i 2

• Pilot IRT 8099, który umożliwia wybór dowolnego scenariusza

W naszym dziale „Porady” można zapoznać się z przykładami oświetlenia z użyciem systemu Actilume i scenariuszy aplikacyjnych - patrz "Actilume - przykłady zastosowań"